Na een fikse zomerbui staat je terras blank en blijft het water uren op de tegels staan. Steeds meer tuineigenaren krijgen hiermee te maken, want Nederland kent vaker kortstondige piekbuien dan tien jaar geleden. De oplossing zit vaak niet in een nieuwe put of extra afvoer, maar in de bestrating zelf. Waterdoorlatende tegels en halfverharding laten regenwater direct de bodem in zakken, in plaats van dat het over je terras naar de laagste hoek van de tuin stroomt.
Waarom je tuin steeds vaker blank staat
Traditionele terrastegels liggen op een dicht gestampte laag zand of split, met gesloten voegen ertussen. Dat werkt prima bij een rustige regenbui, maar bij een piekbui van 30 tot 40 millimeter in een uur kan het water simpelweg niet weg. Het rioolstelsel in veel wijken is bovendien ontworpen op de neerslagpatronen van decennia terug en is daar niet meer op berekend. Volgens Milieu Centraal is het aanpassen van tuinen aan hevigere regenval een van de belangrijkste manieren waarop huishoudens zelf iets aan wateroverlast kunnen doen. Wie zijn tuin ontegelt, lost het probleem voor een deel op, maar een volledig groen terras is voor de meeste mensen geen optie. Het goede nieuws is dat je met de juiste bestrating hetzelfde effect bereikt zonder je zitplek op te geven.
Wat waterdoorlatende bestrating precies doet
Waterdoorlatende bestrating bestaat uit tegels of klinkers met brede voegen, gevuld met grind of een speciale voegmortel die water doorlaat in plaats van tegenhoudt. Onder de tegels ligt geen dicht zandbed, maar een drainerende funderingslaag van grof grind of lava, die het water tijdelijk vasthoudt en langzaam laat wegzakken in de ondergrond. Bij een normale bui verdwijnt het regenwater zo binnen enkele minuten van het oppervlak, terwijl het bij een traditioneel terras nog een uur kan blijven staan. Het scheelt niet alleen droge voeten, het voorkomt ook dat je gazon verzuipt omdat al het water zich daar verzamelt.
Welke materialen echt werken
Niet elke tegel met een "waterdoorlatend" label houdt evenveel water tegen. Grofweg zijn er drie opties die hun geld waard zijn. Halfverharding, zoals grind gestabiliseerd met kunststof cellen, laat het meeste water door en oogt informeel, geschikt voor opritten en wandelpaden. Klinkers met brede, grindgevulde voegen bieden een strakkere look en werken goed op een terras, mits de fundering eronder ook drainerend is aangelegd. Keramische tegels zelf zijn dicht, maar in combinatie met brede voegen en een drainagelaag eronder presteren ze verrassend goed, en ze blijven de populairste keuze omdat ze nauwelijks vervuilen of verkleuren. Vermijd in ieder geval beton in grote, gesloten platen op een dichte fundering, want die combinatie houdt water juist vast.
Zo pak je de aanleg aan
Bij een bestaand terras is de eenvoudigste ingreep het vervangen van de voegspecie door een waterdoorlatende variant, al werkt dat alleen als de fundering eronder ook enigszins doorlatend is. Ligt je terras op een dichte laag zand, dan is dat een tussenoplossing die het probleem verzacht maar niet oplost. Voor een structurele aanpak graaf je de bestaande verharding weg tot ongeveer 30 centimeter diep en breng je een laag grof grind of lava aan als drainerende fundering, met daarop een dunnere laag split waarin je de tegels legt. Doe je dit zelf, reken dan op een weekend werk voor een gemiddeld terras van 20 vierkante meter. Laat je het aanleggen, dan betaal je meestal 10 tot 20 procent meer dan voor een standaard terras, vooral door de extra grondwerkzaamheden.
Wat het je verder oplevert
Een waterdoorlatend terras doet meer dan alleen wateroverlast voorkomen. Omdat regenwater direct in de bodem trekt in plaats van naar het riool te stromen, vult het de grondwatervoorraad aan, iets waar de bodem in droge zomers juist behoefte aan heeft. In sommige gemeenten kun je bovendien korting krijgen op de rioolheffing als je aantoonbaar minder regenwater afvoert naar het riool, dus check dit bij je eigen gemeente voordat je begint. Wie zijn tuin al klimaatbestendig heeft gemaakt tegen hitte en droogte, sluit met waterdoorlatende bestrating de cirkel: je tuin vangt water op wanneer het te veel regent en houdt het vast voor de periodes waarin het juist ontbreekt.
Waar je op moet letten voordat je begint
Check eerst hoe je bodem is opgebouwd. Op zware kleigrond zakt water veel langzamer weg dan op zandgrond, waardoor een drainerende fundering alleen niet voldoende is en je mogelijk een overloop naar een lagere tuinzone of infiltratiekrat nodig hebt. Vraag bij twijfel een hovenier om een korte grondanalyse, dat voorkomt dat je alsnog een nat terras overhoudt na de aanleg. Let ook op onderhoud: de voegen tussen waterdoorlatende tegels vragen om jaarlijks bijvullen, omdat grind na verloop van tijd wegspoelt of dichtslibt met fijn stof. Een terras dat na de eerste winter alweer waterdicht aanvoelt, heeft simpelweg nieuwe voegvulling nodig.